Przepisy dotyczące łańcuchów śniegowych – poradnik

Znak nakazu łańcuchów potrafi pojawić się kilka kilometrów przed przełęczą, kiedy zawrócić już się nie da. Jeśli przy tym znaku nie założysz łańcuchów, w Polsce zapłacisz 200 zł mandatu, a w Austrii — gdy brak łańcuchów zagraża bezpieczeństwu — policja może nie pozwolić Ci jechać dalej. Każdy kraj na trasie ma przy tym trochę inne zasady, więc przed zimowym wyjazdem lepiej je znać.

Obowiązek jazdy na łańcuchach śniegowych wynika przede wszystkim ze znaku nakazu — w Polsce jest to znak C-18. We Włoszech i we Francji dochodzą do tego sezonowe wymagania na wyznaczonych drogach i w strefach górskich. Łańcuchy zakłada się wtedy co najmniej na dwa koła napędowe. Ustawowy limit 50 km/h dla jazdy na łańcuchach jest wprowadzony w przepisach Niemiec i Czech, a w pozostałych krajach maksymalną prędkość określa instrukcja producenta łańcuchów.

Kiedy łańcuchy śniegowe są obowiązkowe w Polsce?

W Polsce łańcuchy są obowiązkowe tylko przy znaku C-18 „nakaz używania łańcuchów przeciwpoślizgowych”. Zgodnie z § 42 ust. 1 rozporządzenia w sprawie znaków i sygnałów drogowych kierujący pojazdem silnikowym musi wtedy stosować łańcuchy na co najmniej dwóch kołach napędowych. Nakaz kończy znak C-19 (§ 42 ust. 2).

Nakaz może dotyczyć tylko wybranych pojazdów — wtedy pod znakiem C-18 umieszcza się dodatkową tabliczkę z napisem na białym tle, np. wskazującą pojazdy o masie powyżej 3,5 t. Jeśli takiej tabliczki nie ma, nakaz dotyczy każdego pojazdu silnikowego. Jednocześnie art. 60 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym stanowi, że używanie łańcuchów jest dozwolone tylko na drodze pokrytej śniegiem, więc po wyjechaniu na odśnieżony asfalt trzeba je zdjąć.

• Brak łańcuchów przy znaku C-18 - 200 zł mandatu (taryfikator, Dz.U. z 2021 r. poz. 2484, lp. 280) i 1 punkt karny (rozporządzenie w sprawie ewidencji kierujących naruszających przepisy, Dz.U. z 2026 r. poz. 724, kod C 20).
• Jazda na łańcuchach po drodze bez śniegu - 100 zł mandatu (taryfikator, lp. 209).
• Obowiązek wożenia łańcuchów - w Polsce nie ma takiego wymogu, podobnie jak ogólnego obowiązku jazdy na oponach zimowych.

Polskie przepisy nie wymagają też, żeby łańcuchy miały konkretną normę. Ma to znaczenie dopiero za granicą. Jak dobrać łańcuchy do rozmiaru opony, opisujemy w poradniku „Jak dobrać łańcuchy śniegowe na wyjazd?”.

Jakie przepisy o łańcuchach obowiązują w Niemczech, Austrii i Szwajcarii?

W Niemczech, Austrii i Szwajcarii łańcuchy są obowiązkowe przy znaku nakazu. Kraje te różnią się wymaganiami technicznymi, limitem prędkości i zasadami wożenia łańcuchów.

• Niemcy - znak 268 „Schneeketten vorgeschrieben” (załącznik 2 do StVO, lp. 42) nakazuje jazdę na łańcuchach. § 37 ust. 2 StVZO określa wymagania konstrukcyjne łańcuchów i przeznacza je do jazdy po drodze pokrytej śniegiem lub lodem, a § 3 ust. 4 StVO ogranicza prędkość na łańcuchach do 50 km/h. Według ADAC znak obowiązuje też auta 4×4, a za brak łańcuchów grozi kara 20 €.
• Austria - znak „Schneeketten vorgeschrieben” (§ 52 lit. b pkt 22 StVO) wymaga łańcuchów na co najmniej dwóch kołach napędowych. Łańcuchów wolno używać tylko wtedy, gdy są potrzebne (§ 102 ust. 9 KFG). Naruszenie może podlegać karze administracyjnej do 726 € (§ 99 ust. 3 lit. a StVO) — to górna granica, a nie typowy mandat. Według § 102 ust. 12 lit. f KFG policja może też uniemożliwić dalszą jazdę, gdy brak łańcuchów zagraża bezpieczeństwu ruchu. Według ÖAMTC znak obowiązuje także auta 4×4 i auta na oponach zimowych, chyba że tabliczka mówi inaczej.
• Szwajcaria - znak 2.48 (art. 29 rozporządzenia o sygnalizacji drogowej SSV) wymaga łańcuchów metalowych (lub urządzeń zatwierdzonych przez ASTRA) na co najmniej dwóch kołach napędowych tej samej osi. Za brak łańcuchów przy znaku grozi kara 100 CHF (rozporządzenie o karach porządkowych OBV, załącznik 1, poz. 304.19).

W Austrii samochody osobowe nie muszą wozić łańcuchów. Według § 102 ust. 9 KFG obowiązek wożenia łańcuchów od 1 listopada do 15 kwietnia dotyczy pojazdów klas M2, M3, N2 i N3 (autobusów i ciężarówek) oraz pojazdów od nich pochodnych, z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie, np. dla autobusów linii regularnych. Auta osobowe muszą w tym okresie mieć opony zimowe, gdy panują zimowe warunki (§ 102 ust. 8a KFG), a łańcuchy mogą je zastąpić tylko na drodze pokrytej śniegiem lub lodem.

Kiedy trzeba mieć łańcuchy we Włoszech i we Francji?

We Włoszech i we Francji obowiązek dotyczy nie tylko odcinków ze znakiem, ale też wybranych dróg i stref górskich w sezonie zimowym. Na takich odcinkach trzeba mieć opony zimowe albo wozić łańcuchy.

• Włochy - obowiązek wprowadzają zarządcy dróg w formie zarządzeń na podstawie art. 6 ust. 4 lit. e i art. 7 kodeksu drogowego (Codice della Strada). Dyrektywa ministerstwa infrastruktury nr 1580 z 16 stycznia 2013 r. ujednolica okres na 15 listopada – 15 kwietnia, a na drogach górskich dopuszcza dłuższy. Na objętych zarządzeniem odcinkach auto musi mieć opony zimowe albo łańcuchy na pokładzie, dopasowane do rozmiaru opon. Wymagania wobec łańcuchów określa dekret z 23 lutego 2023 r. — uznaje m.in. EN 16662-1:2020 i ÖNORM V5117.
• Francja - zgodnie z art. L.314-1 i D.314-8 kodeksu drogowego oraz dekretem nr 2020-1264, w wyznaczonych gminach górskich (w 34 departamentach) od 1 listopada do 31 marca auto musi mieć łańcuchy na co najmniej dwa koła napędowe albo opony zimowe z oznaczeniem 3PMSF na co najmniej dwóch kołach każdej osi. Strefę oznaczają znaki B58 i B59. Dodatkowo znak B26 nakazuje wyposażenie specjalne — to, czy wystarczą opony 3PMSF, określa tabliczka pod znakiem; bez niej zakładaj łańcuchy. Obowiązek dotyczy również aut z napędem 4×4.

Jakie zasady obowiązują w Czechach i na Słowacji?

W Czechach i na Słowacji łańcuchy są obowiązkowe przy znaku nakazu. Czechy mają dodatkowo ustawowy limit prędkości na łańcuchach.

• Czechy - znak C 5a „Sněhové řetězy” (rozporządzenie nr 294/2015 Sb.) nakazuje łańcuchy na co najmniej dwóch kołach napędowych, a znak C 5b kończy nakaz. § 18 ust. 8 ustawy nr 361/2000 Sb. ogranicza prędkość na łańcuchach do 50 km/h. Według § 40a tej ustawy od 1 listopada do 31 marca auta muszą mieć opony zimowe, gdy na drodze jest śnieg, lód lub szron albo można się ich spodziewać.
• Słowacja - znak nr 251 „Snehové reťaze” (rozporządzenie nr 30/2020 Z.z.) wymaga łańcuchów albo równoważnego urządzenia co najmniej na kołach jednej osi napędowej. Ustawa o ruchu drogowym nr 8/2009 Z.z. nie określa odrębnego limitu prędkości dla jazdy na łańcuchach. Według § 38 tej ustawy auta osobowe muszą mieć opony zimowe (M+S lub 3PMSF), gdy na drodze leży ciągła warstwa śniegu, lodu lub szronu.

Jak wyglądają przepisy w Szwecji i Finlandii?

W Szwecji nie ma ogólnego obowiązku stosowania łańcuchów w autach osobowych, a w Finlandii łańcuchy są dozwolone, jeśli nie niszczą nawierzchni. W obu krajach ważniejsze są przepisy o oponach zimowych.

• Szwecja - według wytycznych Transportstyrelsen (TSFS 2009:19 w brzmieniu TSFS 2025:68) łańcuchy mogą być uznane za wyposażenie równoważne oponom zimowym — zarówno w autach osobowych, jak i ciężkich. Auta osobowe muszą mieć opony zimowe od 1 grudnia do 31 marca, gdy panują zimowe warunki (SFS 2025:881). Za brak opon zimowych grozi kara 2000 SEK dla kierowcy i 2000 SEK dla właściciela (SFS 2025:917).
• Finlandia - łańcuchy są dozwolone, o ile nie niszczą istotnie nawierzchni (§ 106 ustawy o ruchu drogowym 729/2018). Opony zimowe są obowiązkowe od listopada do marca, gdy wymagają tego pogoda lub stan drogi (§ 105). Za naruszenie tych przepisów grozi opłata za wykroczenie drogowe w wysokości 100 € (§ 171 pkt 4).

Z jaką prędkością można jechać na łańcuchach?

Ustawowy limit 50 km/h dla jazdy na łańcuchach jest wprowadzony w przepisach Niemiec (§ 3 ust. 4 StVO) i Czech (§ 18 ust. 8 ustawy nr 361/2000 Sb.). W pozostałych opisanych krajach przepisy nie wprowadzają odrębnego limitu prędkości dla jazdy na łańcuchach — 50 km/h to tam zalecenie producentów łańcuchów.

W praktyce wiążąca jest prędkość podana w instrukcji konkretnego zestawu. Producenci łańcuchów zgodnych z EN 16662-1 podają zwykle maksymalną prędkość 50 km/h, a niektóre zestawy mają niższy limit. Na łańcuchach auto inaczej reaguje na hamowanie i skręt. Na odsłoniętym asfalcie droga hamowania się wydłuża, a łańcuch i nawierzchnia szybko się niszczą.

Jakie normy powinny mieć łańcuchy na wyjazd za granicę?

Przy wyjeździe do Austrii szczególnie przydatne jest oznaczenie ÖNORM V5117. Wymagania wobec łańcuchów różnią się jednak między krajami, dlatego przed wyjazdem trzeba sprawdzić przepisy państw na trasie.

• Austria - ÖNORM V5117 dla typowych aut osobowych i lekkich pojazdów, V5119 dla pojazdów cięższych albo równoważna homologacja (według ÖAMTC).
• Włochy - dekret ministerialny z 23 lutego 2023 r. uznaje łańcuchy zgodne z normą UNI EN 16662-1:2020, a także z austriackimi normami ÖNORM V5117 i V5121.
• Niemcy - § 37 ust. 2 StVZO określa wymagania konstrukcyjne łańcuchów, ale nie wskazuje konkretnej normy.
• Szwajcaria - przy znaku nakazu wymagane są łańcuchy metalowe albo urządzenia z innego materiału zatwierdzone przez urząd ASTRA (art. 29 ust. 1 SSV).
• Polska, Francja i pozostałe kraje - przepisy nie wymagają od łańcuchów do aut osobowych zgodności z konkretną normą.

Oznaczenie normy znajdziesz na opakowaniu i w instrukcji łańcuchów. ÖNORM V5117 jest akceptowana w Austrii i uznawana także we Włoszech, ale przy wyjeździe przez kilka państw warto sprawdzić wymagania każdego z nich. Jaką grubość ogniwa wybrać do swojego auta, wyjaśniamy we wpisie „9, 12 czy 16 mm? Jaka grubość łańcucha do jakiego auta?”.

Jak wyglądają przepisy o łańcuchach w 10 krajach?

Poniższa tabela zbiera najważniejsze zasady. Szczegóły, wyjątki i podstawy prawne opisaliśmy w sekcjach o poszczególnych krajach.

Campcar KNS 100

135 zł

• Grubość 9 mm
• Atest ÖNORM V5117
• Felgi R14–R19

Zobacz

König Zip Ultra 9

459,99 zł

• Samonapinające
• Atest ÖNORM V5117
• Znak TÜV/GS

Zobacz

Campcar KN 120

169 zł

• Grubość 12 mm
• Znak TÜV/GS
• Auta do 2200 kg

Zobacz

Inter Pack 4WD Royal

299,99 zł

• Grubość 16 mm
• Atest ÖNORM V5117
• Pojazdy do 3,5 t

Zobacz

Podsumowanie

W większości opisanych krajów łańcuchy śniegowe są obowiązkowe tam, gdzie stoi znak nakazu, i zakłada się je zwykle na co najmniej dwa koła napędowe. Najważniejsze różnice dotyczą tego, czy obowiązek wynika wyłącznie ze znaku, czy także z sezonowej strefy — jak we Włoszech i we Francji, gdzie na wybranych drogach trzeba mieć opony zimowe albo łańcuchy w aucie — oraz jakie wymagania techniczne muszą spełniać łańcuchy, np. ÖNORM V5117 w Austrii. Ustawowy limit 50 km/h jest wprowadzony w przepisach Niemiec i Czech, ale prędkość z instrukcji łańcuchów warto traktować jako granicę wszędzie. W Szwecji i Finlandii ważniejsze od łańcuchów są przepisy o oponach zimowych. Przed wyjazdem sprawdź aktualne przepisy każdego kraju na trasie i zabierz łańcuchy dopasowane do rozmiaru opon.

Zobacz łańcuchy śniegowe

Najczęściej zadawane pytania — FAQ

Czy auto z napędem 4×4 musi mieć łańcuchy przy znaku nakazu?

Napęd 4×4 nie zwalnia z obowiązku tam, gdzie znak wymaga łańcuchów. Według ÖAMTC znak w Austrii dotyczy także aut 4×4, chyba że tabliczka mówi inaczej; w Niemczech potwierdza to ADAC, a we Francji obowiązek obejmuje również auta z napędem 4×4. Sposób montażu łańcuchów w 4×4 sprawdź w instrukcji pojazdu.

Czy opony zimowe zwalniają z obowiązku założenia łańcuchów?

Przy znaku nakazu łańcuchów zwykle nie. W Austrii znak obowiązuje także auta na oponach zimowych, a w Polsce, Niemczech i Czechach znak po prostu nakazuje łańcuchy. Inaczej jest we Francji: przy znaku B26 o tym, czy wystarczą opony z oznaczeniem 3PMSF, decyduje tabliczka pod znakiem — bez niej zakładaj łańcuchy.

Czy w Polsce można jechać na łańcuchach po odśnieżonej drodze?

Nie. Zgodnie z art. 60 ust. 3 ustawy Prawo o ruchu drogowym łańcuchów wolno używać tylko na drodze pokrytej śniegiem, a taryfikator przewiduje za jazdę na łańcuchach po drodze bez śniegu 100 zł mandatu. Łańcuchy zdejmuj od razu po wyjechaniu na odśnieżony asfalt — chronisz też ogniwa przed szybkim zużyciem.

Czy samochód osobowy musi wozić łańcuchy w Austrii?

Nie. Według § 102 ust. 9 austriackiej ustawy o pojazdach (KFG) łańcuchy od 1 listopada do 15 kwietnia muszą wozić autobusy i ciężarówki (klasy M2, M3, N2 i N3). Auta osobowe muszą w tym czasie mieć opony zimowe, gdy panują zimowe warunki — łańcuchy mogą je zastąpić tylko na drodze pokrytej śniegiem lub lodem, a przy znaku nakazu są obowiązkowe.

Na które koła zakłada się łańcuchy przy znaku nakazu?

Łańcuchy zakłada się na koła osi napędowej — w aucie z napędem na przód na przednie, z napędem na tył na tylne. Polska, Austria, Czechy i Francja wymagają ich na co najmniej dwóch kołach napędowych, a Słowacja i Szwajcaria — na kołach tej samej osi. Na Słowacji zamiast łańcuchów można też użyć innego urządzenia przeciwpoślizgowego o takim samym działaniu. W aucie 4×4 oś wskazuje instrukcja pojazdu.